fa بررسی تأثیر فلزات کاشته شده در ناحیه لگن و آرتیفکت‌های فلزی ناشی از آن در توزیع دز ناحیه لگن در پرتودرمانی فیزیک پزشکی فیزیک پزشکی پژوهشي(توصیفی- تحلیلی) Research <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">پیش‌زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> گاهی بیماران سرطانی، دارای کاشت های فلزی در ناحیه لگن و فمورال هستند. با توجه به برهمکنش‌های فوتون با ماده و موقعیت ناحیه درمان نسبت به کاشت فلزی، وجود چنین عناصری می‌تواند منجر به تأثیر بر دوز دریافتی نسبت به دوز بیش بینی شده شود. همچنین، کاشت های فلزی به دلیل عدد اتمی مؤثر بالا و متفاوت نسبت به بافت بدن باعث</span></span> <span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">ایجاد آرتیفکت‌های فلزی در تصاویر سی تی اسکن می‌شوند. هدف از این مطالعه، بررسی میزان تأثیر کاشت و آرتیفکت‌های فلزی بر توزیع دوز ناحیه درمانی است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">مواد و روش کار: </span></span></strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">در این مطالعه، تصاویر </span></span><span dir="LTR">CT</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> هفت بیمار مرد مبتلا به سرطان پروستات که دارای کاشت فلزی تیتانیوم در ناحیه فمور بوده و جهت درمان به بیمارستان امام خمینی تهران مراجعه کرده بودند، مورد بررسی قرار گرفتند. در این بیماران، توزیع دوز ابتدا با در نظر گرفتن تأثیر آرتیفکت فلزی (طرح </span></span><span dir="LTR">A</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">) و نیز تصحیح تصویر سی تی اسکن و تبدیل چگالی الکترونی نواحی دارای آرتیفکت به بافت نرم (طرح </span></span><span dir="LTR">B</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">) و همچنین وجود کاشت فلزی و عبور پرتو از فلز (طرح </span></span><span dir="LTR">C</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">) و سپس تغییر چگالی الکترونی فلز به استخوان معمولی (طرح </span></span><span dir="LTR">D</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">) توسط سیستم طراحی درمان موناکو محاسبه شد.</span></span> <span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">نتایج به دست آمده از سیستم طراحی درمان موناکو به نرم افزار </span></span><span dir="LTR">VeriSoft</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> انتقال یافت. اختلاف دو طرح درمانی </span></span><span dir="LTR">A</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> و </span></span><span dir="LTR">B</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> به‌طور کمّی و بر اساس شاخص گاما 3</span></span><span dir="LTR">%/3mm</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> به‌وسیله این نرم افزار مقایسه و مورد بررسی قرار گرفت. همچنین تأثیر کاشت تیتانیومی در تضعیف پرتو (طرح </span></span><span dir="LTR">C</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> و </span></span><span dir="LTR">D</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">) نیز به صورت کمّی مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت.</span></span><br> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">یافته‌ها</span></span></strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">: نتایج این مطالعه نشان داد که میزان اختلاف مانیتوریونیت محاسبه شده در دو صورت تصحیح و عدم تصحیح چگالی الکترونی نواحی حاوی آرتیفکت فلزی، از 81/0 تا 78/3 مانیتوریونیت به ازای هر جلسه درمان می‌باشد. همچنین وجود فلز در مسیر پرتو می‌تواند تا حدود 3درصد اختلاف نسبت به عبور پرتو از استخوان ایجاد کند.</span></span><br> <strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">نتیجه گیری:</span></span></strong><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> بنابراین، جهت پیاده سازی دقیق درمان باید تصحیحات لازم قبل از ایجاد طرح درمانی بر روی تصاویر </span></span><span dir="LTR">CT</span><span style="font-family:Nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> انجام شود تا میزان خطاهای مربوط به محاسبات مانیتوریونیت به حداقل برسد.</span></span><span dir="LTR"></span> <strong><em>Background & Aims:</em></strong>&nbsp; In some cancer patients, there are metal implants in pelvic and femoral regions. Due to the interactions of the photon with matter and location of treating region and metal implant, such high atomic numbered elements can influence absorbed dose compared to predicted values. Also, metal implants cause metal artifacts in CT images due to their highly effective atomic number compared to body texture.&nbsp;The aim of this study was to evaluate the effect of metal implants and metal artifacts on the dose distribution in the treatment volume.<br> <strong><em>Materials & Methods:</em></strong> In this study, CT images of seven prostate cancer patients who were referred to Imam Khomeini hospital, Tehran for treatment with titanium metal implant in femur region were investigated. In these patients, initially dose distributions were calculated by Monaco treatment planning system considering the effects of metal artifacts (plan A), correcting CT images and modifying electron density of artifact regions to soft tissue (plan B), transmission of photon through metal (plan C) and modifying electron density of metal to bone (plan D). The obtained results from Monaco treatment planning system were then transferred to Verisoft software. The quantitative differences of plans A and B were analyzed using a gamma index of 3%/3mm in this software. Also, the effects of metal implant in beam attenuation (Plans C and D) were analyzed quantitatively.<br> <strong><em>Results</em></strong>: This study showed that the difference of calculated monitor units in corrected and not-corrected electron density of metal artifact regions ranged between 0.81-3.78 monitor units per fraction. Also the presence of metal in beam path can lead to a 3% difference compared to beam passing through bone.<br> <strong><em>Conclusion</em></strong>: Therefore, for the precise implementation of the treatment, necessary corrections on CT images should be considered before the treatment planning to minimize the errors related to the monitor unit calculations. رادیوتراپی, کاشت فلزی, آرتیفکت, توزیع دوز Radiotherapy, Metal Implant, Artifact, Dose distribution 934 943 http://umj.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2505-2&slc_lang=fa&sid=1 Shaghayegh Olfat شقایق الفت olfat@yahoo.com 3700319475328460030392 3700319475328460030392 No Department of Medical Radiation Engineering, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه مهندسی هسته‌ای، مهندسی پرتوپزشکی، واحد تهران- مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Nooshin Banaee نوشین بنایی nooshin_banaee@yahoo.com 3700319475328460030393 3700319475328460030393 Yes Department of Medical Radiation Engineering, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran (Corresponding Author) گروه مهندسی هسته ای، مهندسی پرتوپزشکی، واحد تهران- مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول)