fa الگوی دموگرافیک-اجتماعی مرگ‌های ناشی از حوادث ترافیکی در استان کردستان طی سال‌های 88-81 آناتومی آناتومی پژوهشي(توصیفی- تحلیلی) Research <p align="right"> <strong> پیش زمینه و هدف: </strong>در سال‌های اخیر آسیب‌ها یکی از مشکلات مهم نظام‌های بهداشتی، اقتصادی و اجتماعی بوده است. از میان آن‌ها، آسیب ترافیکی به دلیل خصوصیات خاص خود از جمله فراوانی بالا، شدت زیاد و امکان درگیر شدن مستقیم تمامی افراد جامعه از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در ایران نیز آسیب‌های ترافیکی دومین علت مرگ و اولین علت عمر هدر رفته به شمار می‌رود. مطالعه حاضر با هدف مشخص نمودن سیمای دموگرافیک-اجتماعی مرگ ناشی از آسیب‌های ترافیکی در یک دوره زمانی 8 ساله در استان کردستان انجام گردید . </p><p align="right"> <strong> مواد و روش‌ها: </strong>این مطالعه به روش مقطعی با اهداف توصیفی و تحلیلی بر روی داده‌های موارد فوت ناشی از آسیب‌های ترافیکی ثبت شده در سیستم پزشکی قانونی استان کردستان طی سال‌های 88-81 انجام گردید. برای تحلیل داده‌ها در مورد اهداف توصیفی، فراوانی‌های مطلق و نسبی محاسبه گردید و در مورد اهداف تحلیلی از آزمون خی دو استفاده شد. </p><p align="right"> <strong>یافته‌ها: </strong>بر طبق یافته‌ها مطالعه نسبت مرگ مردان به زنان 2/4 به 1 بود. از نظر توزیع سنی، گروه سنی34-15 سال ( 3/43% ) بیشترین و کمتر از 5 سال (2/5%) کمترین فراوانی رخداد مرگ را داشتند. سطح تحصیلات 3/49درصد فوت شدگان بی‌سواد و یا تحصیلات ابتدایی بود. از نظر توزیع مرگ در بین استفاده کنندگان از جاده، بیشتر فوت شدگان سرنشینان خودرو و درصد کمتری عابرین پیاده بودند. </p><p align="right"> </p><p align="right"> <strong> نتیجه گیری: </strong>نتایج مطالعه نشان داد که مرگ ناشی از آسیب‌های ترافیکی به صورت تصادفی در جامعه توزیع نشده است و می‌توان با فرهنگ سازی و آموزش خصوصاً مردان جوان، میزان مرگ ناشی از آسیب ترافیکی را کاهش داد. </p><p align="right"> </p><p align="right"> </p><p align="right">  </p><p align="right">  </p><p align="right">  </p><p align="right">  </p><p align="right"> <strong><i> <a name="_ftnref1"></a></i></strong> </p> <p align="center"> <strong> Received: 16 Sep, 2012 Accepted: 15 Nov, 2012 </strong><strong></strong></p><p> <strong> </strong></p><p> <strong><i> Background & Aims: </i></strong><strong></strong>From among the various injuries, road traffic injuries have special characteristics such as high frequency, high intensity and involvement of population. Damage of these events is so extensive that it called war of road. Consequences Traffic injuries in Iran is the third cause of death and have the highest DALY, and the most important problem that threat public health . Several risk factors caused injuries including socio-economic factors, demographic factors ,un allowed speed, mixing vehicles, inadequate attention to the road design .aimed of present study identified Social -demographic pattern of deaths of road traffic injuries in Kurdistan during 81-88. </p><p> <strong><i> Materials & Methods: </i></strong><strong></strong>This data cross-sectional survey conducted on recorded mortality in forensic medicine system during years 81-88. After data collection, data were analyzed with SPSS version 16. Absolute and relative frequency calculated for descriptive purpose and chi-square test applied for analytic purpose<strong>. </strong></p><p> <strong><i> Results </i></strong><strong>: </strong>During years studied, approximately 4249 deaths of road traffic injuries, according to the findings , men to women proportion was 4/2 to 1.highest frequency of death belonged to age group of 15-34.49/3%of dead were illiterate or with primary literary education. Among the road users, Passengers had high death and pedestrian had low death </p><p> <strong><i> Conclusion </i></strong><strong>: </strong>The present study showed that deaths from traffic injuries are not randomly distributed in the community. <strong><i /></strong>Culture reform and implementing of education program about young men, can reduce death rate from traffic injuries. </p><p>       </p><p align="center">  SOURCE: URMIA MED J 2012: 23(7): 823 ISSN: 1027-3727 </p> آسیب‌های ترافیکی، مرگ، کردستان، اپیدمیولوژی Traffic injuries, Death, Epidemiology 745 751 http://umj.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-582-312&slc_lang=fa&sid=1 Lida Gorgin لیدا گرگین 370031947532846006862 370031947532846006862 No Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran دانشگاه علوم پزشکی ارومیه Davood Khorasani داوود خراسانی 370031947532846006863 370031947532846006863 No Social Determinants Health Research Center, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی موثر برسلامت- دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان آذربایجان غربی Shaker Salari lak شاکر سالاری لک salarilak@yahoo.com 370031947532846006864 370031947532846006864 Yes Medical Sciences Faculty, Islamic Azad University, Tabriz Branch, Tabriz, Iran. دنشکده پزشکی، دانشگاه آزاداسلامی، واحد تبریز Rasool Garehaghaji رسول قره آقاجی 370031947532846006865 370031947532846006865 No Faculty of Medicine, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه Adib Hamidi ادیب حمیدی 370031947532846006866 370031947532846006866 No Forensic Medicine of Kurdistan, Kurdistan, Iran پزشکی قانونی استان کردستان Shahla Safari شهلا صفری 370031947532846006867 370031947532846006867 No Faculty of Medicine, Kermanshah University of Medical sciences, Kermanshah, Iran دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه