Studies in Medical Sciences

fa مقایسه شیوع عوامل خطر بیماری‌های غیر واگیردار در استان آذربایجان شرقی در سال‌های 1383 و 1386 A COMPARISON OF THE PREVALENCE OF RISK FACTORS OF NON- COMMUNICABLE DISEASES IN THE EAST- AZARBAYJAN PROVINCE, 2004 - 2007 آناتومی آناتومی پژوهشي(توصیفی- تحلیلی) Research پیش زمینه و هدف: بیماری‌های غیر واگیردار عامل 60درصد مرگ و میرها و 47درصد بار بیماری‌ها در سطح جهان هستند که 75درصد این مرگ و میرها مربوط به کشورهای در حال توسعه است. علت اغلب این بیماری‌ها ریسک فاکتورهای مشترکی نظیر استفاده از تنباکو، هایپرتانسیون، بی تحرکی فیزیکی، دیابت، هایپرکلسترولمی، چاقی و تغذیه ناسالم می‌باشد. هدف از این مطالعه، تعیین شیوع ریسک فاکتورهای فوق در استان آذربایجان شرقی در سال‌های 1383و1386و مقایسه آن‌ها است. مواد و روش کار: این بررسی، یک مطالعه توصیفی ـ مقطعی با روش نمونه گیری تصادفی خوشه‌ای بود که در آن بالغین 64-15 ساله استان آذربایجان شرقی در خوشه‌های 20 نفره شامل چهار نفر (دو نفر مرد و دو نفر زن) از پنج گروه سنی مورد مطالعه قرارگرفتند. حجم نمونه سال 83، 3740 نفر و حجم نمونه سال 86، 995 نفر بود. پس از تحلیل داده‌ها با نرم افزار spss، نتایج به دست آمده در دو مقطع زمانی با محاسبه حدود اطمینان 95درصد مورد مقایسه قرار گرفتند. یافته‌ها: میزان شیوع ریسک فاکتورهای یاد شده در سال 1383 و 1386 به ترتیب به این شرح بود: هیپرکلسترولمی 1/12درصد با (18ـ6) CIو 13درصد با (15-10) CI، حداقل 10 دقیقه ورزش در اوقات فراغت 6/29درصد با (39ـ21) CIو 6/33درصد با (36ـ30)CI، هیپرتانسیون3/16درصد با (9ـ23)CI و 1/24درصد با (27ـ21) CI، دیابت 5/5درصد با (10ـ1) CIو 4/11درصد با (14ـ10) CI، استعمال سیگار 7/10درصد با (10ـ5)CI و 5/14درصد با (17ـ12)CI و چاقی 17درصد با (24ـ10)CI و 6/23درصد با (26ـ21)CI، مصرف میوه 95درصد با (99ـ91)CI و 6/95درصد با (97ـ94) CI، مصرف سبزی83درصد با (90ـ76) CI و 97درصد با (98-96)CI، مصرف ماهی 7/29درصد با (38-20) CI و 7/70درصد با (73-68)CI، مصرف روغن نباتی جامد 9/89درصد با (96-84 )CI و 1/68درصد با (77-60) CI و مصرف روغن نباتی مایع 4/7 درصد با (12-2) CIو 5/28درصد با (37-20)CI. نتیجه گیری: شیوع کلی هیپرکلسترولمی، حداقل10دقیقه ورزش در اوقات فراغت، هیپرتانسیون، استعمال سیگار، چاقی و مصرف میوه تفاوت آماری معنی‌داری در دو مقطع زمانی موردبررسی نداشته اما شیوع دیابت افزایش و سایر عادات تغذیه‌ای بهبودی چشمگیر یافته بود. Background & Aims: Non-communicable diseases account for 60% of deaths and 47% of the global burden of diseases. Seventy five percent of these deaths occur in developing countries. Most of these diseases have risk factors such as: hypercholesterolemia, physical inactivity, hypertension, diabetes mellitus, cigarette smoking, obesity and bad nutritional habits. The aim of this study was to compare the prevalence of risk factors of non-communicable diseases in the East- Azerbaijan province between 2004 and 2007. Materials & Methods: This cross-sectional study was carried out using cluster sampling method. Each cluster included 20 people (aged 15-64) from both genders and 5 age groups (15-24, 25-34, 35-44, and 45-54 and 55-64 years old). The samples were 3740 and 995 for years 2004 and 2007, respectively. The results were analyzed using SPSS software and a 95% confidence interval. Results: The prevalence of the risk factors for years 2004 and 2007(respectively) were as follows: Hypecholesterolemia: 12. 1% & CI(6-18), 13% & CI(10-15). Physical activity (at least 10 min exercise in leisure time): 29. 6% & CI(21-39), 33. 6% & CI(30-36). Hypertension: 16. 3 & CI(9-23), 24. 1% & CI(21-27). Diabetes: 5. 5% & CI(1-10) ,11. 4% & CI(10-14). Cigarette smoking: 10. 7% & CI(5-10), 14. 5& CI(12-17). Obesity:17% & CI(10-24), 23. 6% & CI(21-26). Fruit usage: 95% & CI (91-99), 95. 6% & CI (94-97). Vegetables usage : 83% & CI(76-90), 97% &CI(96-98). Fish usage : 29. 7% & CI(20-38)& 70. 7% & CI(68-73). Solid oil usage: 89. 9% & CI(84-96),68. 1 & CI(60-77). Liquid oil usage:7. 4% & CI(2-12), 28. 5 &CI (20-37). Conclusions: In this study we found no statistical difference between the prevalence of hypercholesterolemia, physical activity, hypertension, obesity, cigarette smoking and fruit usage, between years 2004 and 2007. The prevalence of diabetes however, increased and other nutritional habits improved in 2007. SOURCE: URMIA MED J 2012: 22(6): 589 ISSN: 1027-3727 عوامل خطر، سیگار، هایپرتانسیون، فعالیت بدنی، دیابت، هایپرکلسترولمی، چاقی Risk factor, Cigarette smoking, Hypertension, Physical activity, Diabetes, Hypercholesterolemia, Obesity. 512 520 http://umj.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-582-212&slc_lang=fa&sid=1 Neda Taghvadoost ندا تقوی دوست neda.taghavadoost@gmail.com 370031947532846004505 370031947532846004505 Yes Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran دانشگاه علوم پزشکی ارومیه saeed Dastgiri سعید دستگیری 370031947532846004506 370031947532846004506 No Community Medicine Department, Faculty of Medicine, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran گروه پزشکی اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی تبریز