fa وزیکول‌های خارج سلولی و کاربردهای درمانی آن‌ها: یک مقاله مروری عمومى General مروری Review article <strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">پیش‌زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">وزیکول‌های خارج سلولی وزیکول‌های با دولایه غشای فسفولیپیدی هستند که از سلول‌های مختلف ترشح می‌شوند. این ذرات حاوی مولکول‌های زیستی مثل </span></span><span dir="LTR">mRNA</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، </span></span><span dir="LTR">miRNA</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، </span></span><span dir="LTR">DNA</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، پروتئین و لیپید هستند و نقش مهمی در برقراری ارتباطات سلولی دارند و متعاقب رسیدن به سلول‌های هدف موجب تغییر در عملکرد، سرنوشت، مورفولوژی، تمایز و رشد می‌شوند. </span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">مطالعه حاضر از نوع مروری است که با</span></span> <span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">هدف بررسی مکانیسم مولکولی درگیر در تشکیل اگزوزوم‌ها و کاربرد درمانی آن‌ها صورت گرفته است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">مواد و روش کار</span></span></strong>: <span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">مطالعه مروری حاضر از مقالات چاپ‌شده در پایگاه‌های اطلاعاتی</span></span><span dir="LTR"> Scopus</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، </span></span><span dir="LTR">ISI</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> و </span></span><span dir="LTR">Pubmed</span> <span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">استفاده شده است. کلمات کلیدی به کاربرده شده شامل </span></span><span dir="LTR">extracellular vesicles</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، </span></span><span dir="LTR">exosome</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، </span></span><span dir="LTR">ESCRT</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">، </span></span><span dir="LTR">MVB</span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> بود. </span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">تعداد 118 </span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">مقاله مرتبط و دربرگیرنده تحقیقـات از سـال </span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">2005</span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> تـا </span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">2018</span></span><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;"> بـود، موردبررسی قرار گرفت</span></span><span dir="LTR">.</span><br> <strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">یافته‌ها</span></span></strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">: اگزوزوم‌ها (نانووزیکول‌های به‌اندازه 30-120 نانومتر) یکی از اعضای خانواده وزیکول‌های خارج سلولی هستند که توسط بیشتر سلول‌ها ترشح می‌شوند. مکانیسم‌های مولکولی پیچیده در تشکیل، ترشح و جذب شدن این وزیکول‌ها دخالت دارند. مطالعات نشان می‌دهد که اگزوزوم‌ها نقش بسیار مهمی در تنظیم فرایندهای فیزیولوژیک و پاتوفیزیولوژیک دارند. یافته‌ها حاکی از آن است که اگزوزوم‌ها می‌توانند به‌عنوان نشانگر زیستی، حامل انتقال عوامل درمانی بخصوص در زمینه تشخیص و درمان بیماری‌ها مورداستفاده قرار بگیرند.</span></span><br> <strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">بحث و نتیجه‌گیری</span></span></strong><span style="font-family:nazanin;"><span style="font-size:9.5pt;">: اگزوزوم‌ها نقش بسیار مهمی در تنظیم فرایندهای زیستی دارند. آن‌ها می‌توانند به‌عنوان ابزاری در زمینه شناسایی و درمان بیماری‌های مختلف کاربرد داشته باشند. باوجود پیشرفت در زمینه زیست‌شناسی و کاربرد اگزوزوم‌ها، هنوز سؤالات زیادی در مورد کاربرد آن‌ها وجود دارد.</span></span> <a name="_Toc416081061"><strong><em>Background & Aims: </em></strong></a>Extracellular vesicles are double phospholipid layer vesicles releasing from several cells.&nbsp; These particles contain bio-molecules including mRNA, miRNA, DNA, proteins, and lipids which play a pivotal role in the cell to cell communication. Once delivered, they participate to change target cell function, fate, morphology, differentiation, and growth. The present study is a review article conducted to study the molecular mechanisms involved in the exosomes biogenesis and their therapeutic applications.<br> <strong><em>Materials & Methods: </em></strong>In the present study, the articles indexed in Scopus, ISI, and PubMed databases were reviewed. Keywords such as extracellular vesicles, exosome, ESCRT, and MVB were used to search the studies. An assembly of 118 articles related to exosome published from 2000 to 2018, were studied.<br> <strong><em>Results: </em></strong>&nbsp;Exosomes, nano-vesicles ranging from 30-120 nm, are a subfamily of extracellular vesicles secreting from almost cells. The interacted molecular mechanisms involve in the formation, secretion, and uptake of these vesicles. Previous studies showed that exosomes have a pivotal role in the physiological and pathophysiological condition. The findings suggest that exosomes could be used as biomarkers and shuttles of therapeutic agents, especially in the case of diagnosis and therapy of diseases.<br> <strong><em>Conclusion</em></strong>: Exosomes actively participate in the control of biological processes. They can serve as a tool for diagnosis and therapy of various diseases. In spite of the progress in the biology of exosomes and their application, there are still more questions about their application.&nbsp; وزیکول‌های خارج سلولی, اگزوزوم, نشانگر زیستی, حامل دارو Extracellular vesicles, Exosome, Biomarker, Drug delivery 187 206 http://umj.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4064-1&slc_lang=fa&sid=1 Reza Rahbarghazi رضا رهبرقاضی rezarhbardvm@gmail.com 3700319475328460032839 3700319475328460032839 No Department of Applied Cell Sciences, Stem Cell Research Center, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran استادیار، پاتولوژی، گروه علوم سلولی کاربردی، دانشکده علوم نوین پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران Jafar Rezaie جعفر رضایی j.rezaie88@gmail.com 3700319475328460032840 3700319475328460032840 Yes Solid Tumor Research Center, Cellular and Molecular Medicine Institute, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran (Corresponding Author) استادیار، علوم سلولی مولکولی، مرکز تحقیقات سالید تومور، پژوهشکده پزشکی سلولی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران (نویسنده مسئول)