Studies in Medical Sciences

fa اثرات امواج الکترومغناطیس موبایل بر تغییرات هیستومورفولوژیک و مورفومتریک اندام‌های لنفوئیدی در مدل موش سوری EFFECTS OF MOBILE PHONE ELECTROMAGNETIC RADIATION ON HISTOMORPHOLOGICAL AND MORPHOMETRICAL CHANGES OF THE LYMPHOID ORGANS IN THE MICE آناتومی آناتومی پژوهشي(توصیفی- تحلیلی) Research پیش‌زمینه و هدف: استفاده از تجهیزات الکترومغناطیسی ازجمله موبایل و ماکروویو سابقه طولانی در دنیا دارد. همچنین رشد قابل‌توجه استفاده از موبایل در سالیان اخیر، ضرورت مطالعه اثرات احتمالی آن بر روی سلامت بدن را دوچندان می‌کند. بنابراین در این تحقیق اثرات امواج موبایل بر ساختار اندام‌های لنفوئیدی موش سوری بررسی شد.مواد و روش‌ها: تعداد 30 سر موش سوری ماده بالغ سالم انتخاب و به دو گروه شاهد و تیمار تقسیم شدند. گروه تیمار در قفس‌های ویژه‌ای در معرض امواج الکترومغناطیسی موبایل با فرکانس 915 مگاهرتز به مدت 60 روز متوالی روزی دو ساعت قرار گرفتند. در پایان دوره آزمایش پس از انجام خون‌گیری، شمارش تام و تفریقی لوکوسیت‌های خون و اندازه‌گیری میزان سرمی IgG و IgA صورت گرفت. همچنین وزن طحال، تیموس و غده لنفی تعیین و مقاطع بافتی تهیه شد. نتایج با استفاده از آزمون تی آنالیز شد و P<0. 05 سطح معنی‌دار تلقی شد.یافته‌ها: در اﻳﻦ ﺗﺤﻘﻴﻖ، هیچ‌گونه مرگ‌ومیری ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﺸﺪ. در گروه تیمار، کاهش جمعیت سلول‌های طحالی در ناحیه زایگر وکورتکس فولیکول‌های طحالی، کاهش اندازه، تعداد و قطر فولیکول‌های لنفوئیدی و نیز کاهش معنی‌دار وزن مطلق و وزن نسبی طحال دیده شد. بعلاوه، در گروه تیمار کاهش شدید تیموسیت‌ها در کورتکس و مدولا و کاهش قطر مدیولا و کورتکس دیده شد. همچنین تحلیل فولیکول‌های لنفی در غدد لنفاوی و تخلیه سینوس‌های لنفی مشاهده شد. در گروه تیمار، افزایش معنی‌دار تعداد نوتروفیل و مونوسیت و مقادیر IgA و همچنین کاهش تعداد لنفوسیت دیده شد.نتیجه‌گیری: قرار گرفتن در برابر امواج موبایل به‌عنوان ﻳـﻚﻓـﺎﻛﺘﻮر محرک می‌تواند ﻣﻮﺟﺐ بروز ﺗﻐﻴﻴـﺮات هیستومورفولوژیک و مورفومتریک در اندام‌های لنفوئیدی موش سوری گردد. Background & Aims : Electromagnetic waves, such as mobile wave and microwave radiation have been used in the contemporary world for many years. Considerably, the rapidly increasing use of mobile phones has led to pay more attention to the possible effects of being exposed to mobile phone radiation on lymphatic organs . This study was conducted to investigate the mentioned effects on mice. Materials & Methods : A total of 30 healthy adult female mice were divided into one control and one exposed group. The treatment group was placed in cages with exposure to electromagnetic waves with a frequency of 915-MHz for 60 consecutive days . At the end of the experiments , total and differentiated white blood cell counts as well as the levels of IgG and IgA were determined . Lymphoid organ weights were recorded and also histological sections were prepared. Results were analyzed by independent t-test (p<0.05). Results : There was no death in the groups . In the exposed animals significant reduction in the spleen cells population and also follicular size and splenic weights were seen. A decrease in the number of the thymocytes and a reduction in the diameter of lymphoid follicles were observed in the thymus structure . Lymph glands were atrophied, and empty sinuses were seen in the lymphoid follicles . In addition, the number of neutrophils and monocytes as well as the IgA levels increased in the exposed group. Conclusion : Exposure to mobile phone radiation as a stimulator factor may cause histomorphological and morphometrical alterations in the lymphoid organs of the mice . SOURCE: URMIA MED J 2015: 26(2): 101 ISSN: 1027-3727 امواج الکترومغناطیس, موبایل, ارگان لنفاوی, هیستومورفولوژی, ایمونوگلبولین, موش Electromagnetic radiation, Mobile, Lymphoid organ, Histomorphology, Immunoglobulin, Mice 92 101 http://umj.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-582-575&slc_lang=fa&sid=1 Ali Louei Monfared علی لویی منفرد alm722@gmail.com 3700319475328460011684 3700319475328460011684 Yes Faculty of Basic Sciences, Department of Anatomy and Histology, University of Ilam, Ilam, Iran دانشگاه ایلام، گروه علوم پایه، بخش بافت شناسی و آناتومی، ایلام، ایران Sahar Hamoun Navard سحر هامون نورد 3700319475328460011685 3700319475328460011685 No Young Researchers and Elite Club, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان، باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، همدان، ایران