en سنجش و ارزیابی ترکیبات فیتوشیمیایی و فعالیت آنتی اکسیدانی گیاه Rheum turkestanicum Janisch عمومى General پژوهشي(توصیفی- تحلیلی) Research <strong>پیش‌زمینه و هدف:</strong> گیاهان به علت خواص احیا کنندگی و شیمیایی آنها در متابولیت های ثانویه مانند فنل ها، فلاونوئیدها و دیگر ترکیبات زیستی فعالیت آنتی اکسیدانی بالایی را دارا می باشند.<em><span dir="LTR">Rheum turkestanicum</span></em><span dir="LTR">Janisch </span>&nbsp;گیاهی از خانواده <span dir="LTR">Polygonaceae</span> است که در استان خراسان به طور گسترده ای برای دیابت استفاده می شود. در این پروژه که بخشی از یک طرح ملی است، میزان سطوح نسبی فعالیت آنتی اکسیدان، فنل تام، فلاونوئید تام، آنتوسیانین تام و محتوای قندهای محلول و غیر محلول در<em><span dir="LTR">Rheum turkestanicum</span></em> اندازه گیری شده است.<br> <strong>مواد و روش‌ کار</strong>: بخشی از شاخه های<em><span dir="LTR">Rheum turkestanicum</span></em> از منطقه درگز واقع در شمال شرق ایران جمع آوری و سپس در دمای اتاق خشک شدند. بخش هوایی گیاه سپس توسط آسیاب به حالت پودر درآمد و پنج گرم از پودر گیاهی با 300 میلی لیتر آب دیونیزه ترکیب و مخلوط حاصل پس از 24 ساعت و با استفاده از کاغذ صافی واتمن شماره یک صاف گردید. تعیین مقادیر فنول تام، فلاونوئید تام، آنتوسیانین، قندهای محلول و ویژگی آنتی اکسیدانی عصاره آبی به ترتیب از طریق روشهای استاندارد فولین شیکالتو، رنگ سنجی کلرید آلومینیوم، واگنر، فنول اسید سولفوریک، <span dir="LTR">DPPH</span> و با استفاده از دستگاه اسپکتروفتومتری انجام شد.<br> <strong>یافته‌ها</strong>: نتایج حاصل از این پروژه نشان داد مقدار اسیدهای فنلی و فلاونوئید کل موجود در گیاه <em><span dir="LTR">Rheum turkestanicum</span></em> &nbsp;به ترتیب با 123.8 و 116 میلی گرم/گرم وزن خشک در مقایسه با سایر ترکیبات زیستی در بالاترین سطح قرار داشت. همچنین ویژگی آنتی اکسیدانی عصاره گیاه 6.42 میلی گرم/گرم وزن خشک اسید آسکوربیک محاسبه شد.<br> <strong>بحث و نتیجه‌گیری</strong>: این واقعیت نشان می دهد که اسیدهای فنولیک و فلاونوئیدها نقش اصلی را در خاصیت آنتی اکسیدانی و ضد دیابتی در گیاه <em><span dir="LTR">Rheum turkestanicum</span></em> دارند. همچنین نتایج طرح نشان میدهد گیاه <em><span dir="LTR">Rheum turkestanicum</span></em> به خاطر دارا بودن مقادیر بسیار بالای متابولیت های ثانویه نظیر فنل ها و فلاونوئیدها میتواند به عنوان منبع مهم آنتی اکسیدان ها در صنایع غذایی و دارویی به کار رود<span dir="LTR">.</span><br> &nbsp; <strong><em>Background & Aims:</em></strong> <em>Plants contain high antioxidant activities due to their redox and </em><em>the </em><em>chemical </em>properties are affluent in secondary metabolites such as phenols, flavonoids, and other components. Rheum turkestanicum Janisch is a plant from polygonaceae that is widely used for diabetes. At this project that is a part of national thesis, relative levels of antioxidant activity, total phenols, total flavonoid, total anthocyanin, soluble and non-soluble sugar content of Rheum turkestanicum were measured.<br> <strong><em>Materials & Methods</em></strong><strong>:</strong> The shoots of Rheum turkestanicum were collected and verified from Dargaz region in north-east of Iran and then they were dried at room temperature.<br> The aerial portion of the plant was powdered by grinding, and five grams of the herbal powder were mixed with 300 mL of deionized water and after 24 h, the resulting mixture was filtered using Whatman No. 1 filter paper. Determination of total phenol, total flavonoid, anthocyanin, soluble sugars and antioxidant properties of aqueous extract was performed by standard Folin chicaletto, aluminum chloride colorimeter, Wagner, phenolic sulfuric acid, DPPH methods using a spectrophotometer.<br> <strong><em>Results</em></strong><strong>:</strong> The results of this project showed that the amount of total phenolic and flavonoid acids in Rheum turkestanicum extract was high at 123.8 and 116 mg/g dry weight, respectively. DPPH scavenging activity was observed to be 6.42 mg/g dry weight of ascorbic acid.<br> The results of this project showed that DPPH scavenging activity was observed to be 6.42 mg/g ascorbic acid dry weight. Total phenolic acid and total flavonoid content of the investigated Rheum turkestanicum were higher in comparison to other components.<br> <strong><em>Conclusion</em></strong><strong>:</strong> This fact indicates that phenolic acids and flavonoids play a major role in the antioxidant and anti-diabetic properties of Rheum turkestanicum. The results also indicate that Rheum turkestanicum can be used as an important source of antioxidants in the food and pharmaceutical industries due to its high levels of secondary metabolites such as phenols and flavonoids. Rheum turkestanicum,اسیدهای فنولیک,فلاونوئید, فعالیت آنتی اکسیدانی Rheum turkestanicum, antioxidant activity, phenols, flavonoids 75 81 http://umj.umsu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4013-1&slc_lang=en&sid=1 Mohammad Ehsan Taghavizadeh Yazdi محمداحسان تقوی زاده یزدی metyazdi@gmail.com 3700319475328460030053 3700319475328460030053 No Ph.D Department of Biology, Faculty of Science, Urmia University, Urmia, Iran گروه زیست شناسی ، دانشکده علوم ، دانشگاه ارومیه ، ارومیه ، ایران جلیل خارا j.khara@urmia.ac.ir 3700319475328460030054 3700319475328460030054 No Ph.D Department of Biology, Faculty of Science, Urmia University, Urmia, Iran گروه زیست شناسی ، دانشکده علوم ، دانشگاه ارومیه ، ارومیه ، ایران Mohammad Reza Housaindokht محمدرضا حسیندخت housain@um.ac.ir 3700319475328460030055 3700319475328460030055 No Ph.D Department of Chemistry, Faculty of Science, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran گروه شیمی ، دانشکده علوم ، دانشگاه فردوسی مشهد ، مشهد ، ایران Hamid Reza Sadeghnia حمیدرضا صادق نیا sadeghniaHR@mums.ac.ir 3700319475328460030056 3700319475328460030056 No Ph.D Department of Pharmacology, School of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه فارماکولوژی ، دانشکده پزشکی ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد ، مشهد ، ایران Sedigheh Esmaeilzadeh Bahabadi صدیقه اسماعیلی زاده بهابادی esmaeilzadeh@uoz.ac.ir 3700319475328460030057 3700319475328460030057 No Ph.D Department of Biology, Faculty of Basic Sciences, University of Zabol, Zabol, Iran گروه زیست شناسی ، دانشکده علوم پایه ، دانشگاه زابل ، زابل ، ایران Mohammad Sadegh Amiri محمدصادق امیری Amiriherb@gmail.com 3700319475328460030058 3700319475328460030058 No Ph.D Department of Biology, Payame Noor University, Tehran, Iran گروه زیست شناسی ، دانشگاه پیام نور ، تهران ، ایران Majid Darroudi مجید درودی majiddarroudi@gmail.com 3700319475328460030059 3700319475328460030059 Yes Ph.D Department of Modern Sciences and Technologies, School of Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran (Corresponding Author) گروه علوم و فنون نوین ، دانشکده پزشکی ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد ، مشهد ، ایران (نویسنده مسئول)